Caste Enumeration: 1931 नंतर आता देशात होणार जातीनिहाय जनगणना; केंद्रीय मंत्रिमंडळाने घेतला आज निर्णय
2011 मध्ये झालेल्या भारताच्या शेवटच्या जनगणनेत 1.21 अब्ज लोकसंख्या नोंदवली गेली होती, ज्यामध्ये ग्रामीण भागात 68.84 टक्के लोकसंख्या होती आणि शहरी भागात 31.16 टक्के लोकसंख्या होती.
भारतामध्ये आता जातीनिहाय जनगणना (Caste Enumeration) होणार आहे. आज झालेल्या केंद्रीय मंत्रिमंडळाच्या बैठकीमध्ये हा निर्णय घेण्यात आला आहे. 1947 पासून देशात जातनिहाय जनगणना करण्यात आली नाही. त्यामुळे आता जातीनिहाय जनगणनेकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे. भारतात शेवटची जातनिहाय जनगणना 1931 साली झाली होती. आता आगामी लोकसंख्येच्या जनगणनेत जाती गणनेचा समावेश केला जाणार आहे. 2025-26 च्या सुरुवातीला देशभरात जातीय जनगणना केली जाईल, असा मोठा निर्णय केंद्र सरकारने घेतला आहे.
भारतात कोविड 19 साथीच्या आजारामुळे 2021 ची जनगणना पुढे ढकलण्यात आल्यानंतर, चार वर्षांच्या विलंबानंतर केंद्र सरकार या वर्षी राष्ट्रीय जनगणना पुन्हा सुरू करण्याची अपेक्षा आहे. या विलंबामुळे 1951 पासून दर दशकाने होणाऱ्या भारताच्या पारंपारिक जनगणनेच्या वेळेत आधीच लक्षणीय बदल झाला आहे.
OBC लोकसंख्येची स्पष्ट समज मिळविण्यासाठी काँग्रेससह राजकीय पक्ष जाती-आधारित जनगणनेची मागणी होत होती. गेल्या वर्षी लोकसभा निवडणुकीदरम्यान भारतीय गटाच्या निवडणूक प्रचाराचा हा एक महत्त्वाचा घटक होता. सरकारी नोकऱ्या आणि शैक्षणिक संस्थांमध्ये ओबीसींसाठी जाती-आधारित आरक्षण 1931च्या जनगणनेवर आधारित आहे. Rahul Gandhi On Caste Census: 'बदल फक्त जातीय जनगणनेतूनच येऊ शकतो'; राहुल गांधी यांची संसदेत जातीय जनगणनेची मागणी .
1931 नंतर पहिल्यांदा होणार जातीनिहाय जनगणना
#WATCH | Delhi | "Cabinet Committee on Political Affairs has decided today that Caste enumeration should be included in the forthcoming census," says Union Minister Ashiwini Vaishnaw on Union Cabinet decisions. pic.twitter.com/0FtK0lg9q7
— ANI (@ANI) April 30, 2025
2011 मध्ये झालेल्या भारताच्या शेवटच्या जनगणनेत 1.21 अब्ज लोकसंख्या नोंदवली गेली होती, ज्यामध्ये ग्रामीण भागात 68.84 टक्के लोकसंख्या होती आणि शहरी भागात 31.16 टक्के लोकसंख्या होती. उत्तर प्रदेश हे सर्वाधिक लोकसंख्या असलेले राज्य होते, तर लक्षद्वीपमध्ये केंद्रशासित प्रदेशांमध्ये सर्वात कमी लोकसंख्या होती.
(The above story first appeared on LatestLY on Jan 01, 1970 05:30 AM IST. For more news and updates on politics, world, sports, entertainment and lifestyle, log on to our website latestly.com).

