सोशल मीडियावर सध्या एक बातमी वेगाने व्हायरल होत आहे, ज्यामध्ये असा दावा केला जात आहे की प्रसिद्ध 'सेक्शुअल एज्युकेटर' आणि लेखिका सीमा आनंद (Seema Anand) या सर्वाधिक 'गुगल' केल्या जाणाऱ्या भारतीय व्यक्ती ठरल्या आहेत. अलीकडेच त्यांच्या एका जुन्या व्हिडिओवरून आणि एआय-जनरेटेड फोटोंच्या वादामुळे त्या चर्चेत होत्या. मात्र, गुगल सर्च इंजिनच्या अधिकृत आकडेवारीनुसार, हा दावा दिशाभूल करणारा असल्याचे समोर आले आहे.
काय आहे व्हायरल दावा? सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर अशा पोस्ट फिरत आहेत की, सीमा आनंद यांनी लोकप्रियतेच्या बाबतीत पंतप्रधान नरेंद्र मोदी, विराट कोहली आणि सनी लिओनी यांसारख्या मोठ्या व्यक्तींना मागे टाकले आहे. काही दिवसांपूर्वी त्यांनी ट्रोल्सना दिलेले चोख प्रत्युत्तर आणि त्यांच्या कामामुळे त्या 'मोस्ट गुगल्ड इंडियन' (Most Googled Indian) बनल्या आहेत, असा दावा नेटकरी करत आहेत.
गुगल ट्रेंड्स काय सांगते? गुगलच्या अधिकृत आकडेवारीचे (Google Trends) विश्लेषण केले असता, सीमा आनंद यांच्याबद्दलचा सर्च काही ठराविक काळात (विशेषतः वाद उद्भवला तेव्हा) वाढला असल्याचे दिसते. परंतु, वार्षिक किंवा सरासरी सर्चचा विचार केला तर क्रिकेटपटू विराट कोहली आणि अभिनेत्री सनी लिओनी हे आजही भारतात सर्वाधिक सर्च केल्या जाणाऱ्या सेलिब्रिटींच्या यादीत अग्रस्थानी आहेत.
दाव्यामागील गोंधळ सीमा आनंद यांच्या नावाचा सर्च अचानक वाढण्यामागे त्यांचे व्हायरल झालेले विधान आणि एआय (AI) फोटोंचा वाद कारणीभूत होता. जेव्हा एखादी व्यक्ती चर्चेत येते, तेव्हा 'ब्रेकिंग' सर्चमध्ये तिचे नाव वर असू शकते, पण याचा अर्थ असा नाही की ती सर्वाधिक गुगल केलेली भारतीय व्यक्ती बनली आहे. तज्ज्ञांच्या मते, विशिष्ट दिवसाचा ट्रेंड आणि दीर्घकालीन सर्च वॉल्यूम यात मोठा फरक असतो.
पार्श्वभूमी आणि वास्तव सीमा आनंद या ६३ वर्षांच्या लेखिका असून त्या लैंगिक शिक्षणाबद्दल उघडपणे बोलण्यासाठी प्रसिद्ध आहेत. अलीकडेच त्यांच्या एका पॉडकास्ट क्लिपवरून मोठा वाद झाला होता, ज्यामध्ये त्यांनी एका १५ वर्षांच्या मुलाने त्यांच्याबद्दल केलेल्या आक्षेपार्ह टिप्पणीचा उल्लेख केला होता. या घटनेनंतर त्यांच्याबद्दल माहिती शोधणाऱ्यांची संख्या वाढली होती, ज्यामुळे गुगल ट्रेंडमध्ये त्यांचे नाव वरच्या स्थानावर दिसले होते.
थोडक्यात सांगायचे तर, सीमा आनंद यांच्याबद्दल लोकांची उत्सुकता वाढली आहे हे खरे असले, तरी त्या सर्वाधिक गुगल केलेल्या भारतीय ठरल्या आहेत, हा दावा तांत्रिकदृष्ट्या चुकीचा आहे. आजही विराट कोहली आणि सनी लिओनी यांचेच सर्च इंजिनवर वर्चस्व कायम आहे.