आयएनएस आन्द्रोत नौदलात दाखल: भारताच्या सागरी सामर्थ्यात भर घालणारा अभिमानास्पद टप्पा

INS Andrott: भारतीय नौदलाने आपल्या सागरी क्षमतेत भर घालत 6 ऑक्टोबर 2025 रोजी केले. विशाखापट्टणम येथील नेव्हल डॉकयार्डमध्ये पार पडलेल्या या समारंभात ईस्टर्न नेव्हल कमांडचे फ्लॅग ऑफिसर कमांडिंग-इन-चीफ व्हाइस एडमिरल राजेश पेंढारकर प्रमुख पाहुणे म्हणून उपस्थित होते.आयएनएस आन्द्रोत हे ८०% पेक्षा अधिक स्वदेशी सामग्रीचा वापर करून तयार करण्यात आले आहे. हे जहाज ‘आत्मनिर्भर भारत’ मोहिमेचे सागरी क्षेत्रातील उज्ज्वल उदाहरण ठरत आहे. या निर्मितीमुळे भारतीय नौदलाच्या स्वदेशी तंत्रज्ञान, नवोन्मेष आणि क्षमता वाढीच्या प्रयत्नांना बळकटी मिळाली आहे.

जहाजाची वैशिष्ट्ये

७७ मीटर लांबीचे आणि सुमारे १५०० टन वजन वहन करणारे आयएनएस आन्द्रोत हे विशेषतः किनारी आणि उथळ पाण्यात पाणबुडीविरोधी मोहिमांसाठी डिझाइन करण्यात आले आहे.

यामध्ये अत्याधुनिक सेन्सर्स, शस्त्रास्त्रे आणि कम्युनिकेशन प्रणाली बसवण्यात आल्या आहेत, ज्यामुळे हे जहाज पाणबुडी किंवा इतर सागरी धोके ओळखणे, त्यांचा मागोवा घेणे आणि निष्प्रभ करणे यात सक्षम आहे.हे जहाज दीर्घकाळ मोहिमा पार पाडू शकते आणि आधुनिक नियंत्रण प्रणालींनी सज्ज आहे. तीन डिझेल इंजिनद्वारे चालणाऱ्या वॉटरजेट प्रोपल्शन सिस्टममुळे हे जहाज अत्यंत चपळ आणि लढाऊ बनले आहे.

सागरी मोहिमांसाठी बहुआयामी क्षमता

आयएनएस आन्द्रोत केवळ पाणबुडीविरोधी कारवाईपुरते मर्यादित नाही, तर सागरी गस्त, शोध आणि बचावकार्य, किनारी संरक्षण मोहिमा आणि कमी तीव्रतेच्या सागरी ऑपरेशन्स यासाठीही ते सक्षम आहे. त्यामुळे हे जहाज नौदलाच्या ताफ्यात एक बहुउपयोगी साधन ठरत आहे.

भारताच्या सागरी सुरक्षेला बळकटी

या जहाजाचा समावेश नौदलाच्या ASW क्षमतेत लक्षणीय वाढ करतो, विशेषतः किनारी भागातील संभाव्य शत्रू धोके ओळखण्यासाठी आणि त्यांना प्रत्युत्तर देण्यासाठी. हे जहाज तयार करण्यात कोलकात्यातील गार्डन रिच शिपबिल्डर्स अँड इंजिनिअर्स (GRSE) या कंपनीचे योगदान महत्त्वाचे आहे.

ऐतिहासिक नाव आणि धोरणात्मक महत्त्व

या जहाजाला **लक्षद्वीप समूहातील सर्वात उत्तरेकडील बेट ‘आन्द्रोत’**चे नाव देण्यात आले आहे, जे भारताच्या सागरी इतिहासात आणि धोरणात्मक दृष्टिकोनातून महत्त्वाचे स्थान राखते.

प्रमुख पाहुण्यांचे भाषण

समारंभात व्हाइस अॅडमिरल राजेश पेंढारकर यांनी आयएनएस आन्द्रोतसारख्या स्वदेशी निर्मित जहाजांचे भारताच्या सागरी सामर्थ्य वाढवण्यात असलेले धोरणात्मक महत्त्व अधोरेखित केले. त्यांनी सांगितले की, हे जहाज पाणबुडीविरोधी युद्धात नौदलाची क्षमता वाढवेल आणि प्रादेशिक शांतता, सुरक्षा व सागरी सहकार्याच्या दिशेने भारताची वचनबद्धता अधिक दृढ करेल.

कमिशनिंगनंतरचा आढावा

जहाज ताफ्यात दाखल झाल्यानंतर व्हाइस एडमिरल  पेंढारकर यांनी जहाजाच्या विविध भागांना भेट देऊन त्याच्या बांधकाम प्रक्रियेबद्दल आणि नव्या स्वदेशी क्षमतांबद्दल माहिती घेतली. त्यांनी जहाजाच्या कमिशनिंग क्रू आणि GRSE च्या अधिकाऱ्यांचे वेळेत तैनातीसाठी केलेल्या प्रयत्नांबद्दल अभिनंदन केले.आयएनएस आन्द्रोतचा समावेश हा भारताच्या आधुनिक आणि आत्मनिर्भर नौदलाच्या दिशेने एक अभिमानास्पद पाऊल आहे. हे जहाज केवळ सागरी युद्धासाठीच नव्हे, तर देशाच्या सागरी हितांचे दीर्घकालीन रक्षण करण्यास सक्षम ठरेल.

(The above story first appeared on LatestLY on Jan 01, 1970 05:30 AM IST. For more news and updates on politics, world, sports, entertainment and lifestyle, log on to our website latestly.com).