'गण गण गणात बोते'च्या जयघोषाने अवघी शेगावनगरी दुमदुमून जाण्यासाठी आता काहीच दिवस उरले आहेत. विदर्भाची पंढरी म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या शेगाव येथे संत गजानन महाराज यांचा १४८ वा प्रकट दिन रविवार, ८ फेब्रुवारी २०२६ रोजी साजरा केला जाणार आहे. माघ वद्य सप्तमी या तिथीला महाराजांचे शेगावात प्रथम आगमन झाले होते. या ऐतिहासिक दिनानिमित्त शेगावच्या श्री गजानन महाराज संस्थानमध्ये जय्यत तयारी सुरू झाली असून, राज्यासह परदेशातूनही लाखो भक्त दर्शनासाठी दाखल होणार आहेत.
महत्त्वाची तारीख आणि तिथी
हिंदू पंचांगानुसार, संत गजानन महाराज यांचा प्रकट दिन दरवर्षी माघ महिन्यातील कृष्ण पक्षातील सप्तमी (माघ वद्य सप्तमी) या तिथीला साजरा होतो. २०२६ मध्ये ही तिथी ८ फेब्रुवारी रोजी येत आहे.
प्रकट दिन तारीख: ८ फेब्रुवारी २०२६ (रविवार)
तिथी: माघ वद्य सप्तमी
शेगावात उत्सवाचे स्वरूप
प्रकट दिनानिमित्त शेगाव संस्थानमध्ये सात दिवस आधीपासूनच 'श्री गजानन विजय' ग्रंथाच्या पारायणास सुरुवात होते. मुख्य दिवशी म्हणजे 8 फेब्रुवारीला पहाटे काकड आरती, त्यानंतर महापूजा आणि अभिषेक असे धार्मिक विधी पार पडणार आहेत. दुपारी 10 ते 12 या वेळेत महाराजांचे कीर्तन होईल आणि दुपारी ठीक 12 वाजता प्रकट दिन सोहळा साजरा केला जाईल. संध्याकाळी महाराजांची पालखी अश्व, रथ आणि मेण्यासह नगर परिक्रमेसाठी निघणार आहे.
गजानन महाराज फोटो

ऐतिहासिक पार्श्वभूमी
संत गजानन महाराज 1878 मध्ये माघ वद्य सप्तमीच्या दिवशी शेगावमध्ये पहिल्यांदा प्रकट झाले होते. बंकटलाल अग्रवाल आणि दामोदर पंत कुलकर्णी यांनी त्यांना एका उकिरड्यावर अन्नाचे कण वेचताना पाहिले होते. अत्यंत शांत आणि विदेही अवस्थेत असलेल्या या महापुरुषाने पुढील ३२ वर्षे शेगावात वास्तव्य करून लाखो भक्तांना भक्तीचा आणि समतेचा मार्ग दाखवला. त्यांनी 8 सप्टेंबर 1910 रोजी ऋषीपंचमीच्या दिवशी समाधी घेतली.


प्रकट दिनानिमित्त होणारी गर्दी लक्षात घेता श्री संस्थानकडून दर्शन, निवास आणि महाप्रसादाची चोख व्यवस्था करण्यात आली आहे. दर्शनासाठी येणाऱ्या भाविकांच्या रांगांचे योग्य नियोजन करण्यात आले असून, सुरक्षेसाठी अतिरिक्त पोलीस बंदोबस्तही तैनात करण्यात येणार आहे. भक्तांनी शिस्तीचे पालन करावे, असे आवाहन मंदिर प्रशासनाकडून करण्यात आले आहे.