QuickLY
Socially
मुंबई: स्वराज्यरक्षक आणि धर्मवीर छत्रपती संभाजी महाराज यांनी स्वराज्य आणि धर्मासाठी दिलेल्या सर्वोच्च बलिदानाचा स्मृतिप्रीत्यर्थ दरवर्षी महाराष्ट्रभरात 'बलिदान मास' पाळला जातो. औरंगजेबाच्या कैदेत असताना सलग 40 दिवस सोसलेल्या अमानवीय यातना आणि त्यानंतर फाल्गुन अमावास्येला झालेले त्यांचे बलिदान, या घटनेचे स्मरण म्हणून हा महिना अत्यंत भावूक वातावरणात पाळला जातो. २०२६ मध्ये हा बलिदान मास फेब्रुवारीच्या अखेरीस सुरू होऊन मार्च अखेरीस संपन्न होणार आहे.
2026 मधील महत्त्वाच्या तारखा
ऐतिहासिक संदर्भ आणि पंचांगानुसार, छत्रपती संभाजी महाराजांचा छळ ज्या दिवसापासून सुरू झाला, तो काळ 'बलिदान मास' म्हणून पाळण्याची प्रथा आहे. २०२६ मध्ये हा काळ खालीलप्रमाणे असेल:
बलिदान मास प्रारंभ: 8 फेब्रुवारी 2026 (अंदाजे, फाल्गुन महिना सुरू होताना).
बलिदान दिन (फाल्गुन अमावास्या): 18 मार्च 2026.
(टीप: विविध शिवप्रेमी संस्था आणि तिथीनुसार यामध्ये काही दिवसांचा फरक असू शकतो, मात्र मुख्यत्वे फाल्गुन महिना हा बलिदानाचा महिना म्हणून पाळला जातो.)
छत्रपती संभाजी महाराज बलिदान मासाचे महत्त्व
आजच्या पिढीला छत्रपती संभाजी महाराजांचा जाज्वल्य इतिहास समजावा आणि त्यांच्यातील त्याग व संयमाची भावना रुजावी, हा या मासाचा मुख्य उद्देश आहे. विशेषतः पुणे जिल्ह्यातील वढू बुद्रुक आणि तुळापूर या ठिकाणी या काळात मोठ्या संख्येने शिवभक्त नतमस्तक होण्यासाठी येतात. हा केवळ एक धार्मिक विधी नसून, स्वराज्यासाठी प्राणांची आहुती देणाऱ्या राजाप्रती व्यक्त केलेली ती सामूहिक आदरांजली आहे.
