Vasudev Balwant Phadke Death Anniversary:  वासुदेव बळवंत फडके यांच्या पुण्यतिथीनिमित्त त्यांच्या कार्याविषयी संपूर्ण माहिती
Vasudev Balwant Phadke

Vasudev Balwant Phadke Death Anniversary:  वासुदेव बळवंत फडके हे भारतीय क्रांतिकारक होते. त्यांना भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील आद्यक्रांतिकारक किंवा सशस्त्र क्रांतीचे जनक मानले जाते. एकेकाळी ब्रिटीश नोकरीत 'लाड कारकून' असताना फडके वसाहतवादी सत्तेपासून मोहित झाले आणि त्यांनी ते मोडून काढण्यासाठी आपले जीवन समर्पित केले. इंग्रजांविरुद्ध बंड पुकारणारे ते पहिले होते, ज्यामुळे अशा आणखी नेत्यांचा मार्ग मोकळा झाला. पुण्यात जिल्हा पोलीस अधीक्षक मेजर हेन्री विल्यम डॅनियल यांना बंडखोरांचा नेता वासुदेव बळवंत फडके असल्याची माहिती मिळाली. 1879 मध्ये, ब्रिटीश सरकारने फडके यांच्यासाठी लुकआउट नोटीस पोस्ट केली आणि त्यांना पकडण्यासाठी 4,000 रुपये बक्षीस म्हणून घोषित केले. गंमत म्हणजे, फडके काही वर्षांपूर्वीपर्यंत लष्करी वित्त विभागाच्या कार्यालयात “विश्वासू आणि लाड करणारे कारकून” होते.

जाणून घ्या,  वासुदेव बळवंत फडके यांच्या कार्याविषयी 

 1857 च्या उठावाला 'स्वातंत्र्याचे पहिले युद्ध' आणि 'सिपाही बंड' असे विविध प्रकारे वर्णन केले जाते, ब्रिटीश क्राउनने भारतावर राज्य केले आणि  हल्ल्यांची नवीन मालिका सुरू झाली. देशातील ब्रिटीश हितसंबंधांना लक्ष्य करणे.  बंडखोर रेल्वे मार्ग आणि टेलिग्राफिक दळणवळण तोडून टाकणे, डॅक थांबवणे आणि काहीवेळा देशाच्या एका भागातून दुसर्‍या भागात बातम्यांचा प्रवाह पूर्णपणे बंद करने असे फडके यांनी केले. त्यांचे उद्दिष्ट स्वराज्य होते आणि त्यांची रणनीती सरकारी कामांमध्ये व्यत्यय आणणे, गोंधळ आणि दहशत पसरवणे आणि इतर हजारो भारतीयांना परकीय राजवटीविरुद्ध शस्त्रे उचलण्यास उद्युक्त करणे हे होते.

पुण्यातील दोन ठिकाणी फडके यांचे वास्तव होते. सदाशिव पेठेतील नरसिंग मंदिर येथील वरची खोली, जिथे ते राहत होते आणि पिंपळाच्या झाडाखाली गुरु चरित्र पोथी वाचत होते आणि शिवाजीनगरमधील संगम पुलाजवळ एक स्मारक (वासुदेव बळवंत फडके स्मारक), जिथे त्यांना तुरुंगात टाकण्यात आले आणि खटला चालवला गेला होता. शहरातील अनेक पुस्तकांच्या कपाटांमध्ये फडके यांच्या बंडाने प्रेरित असलेल्या बंकिमचंद्र चट्टोपाध्याय यांच्या आनंद मठाच्या प्रती आहेत.

विजापूर जवळील देवर नावडगी या गावाच्या बाहेर एका बौद्ध विहारामध्ये गाढ झोपेत असताना त्यांना अटक करण्यात आले व पुण्याच्या तुरुंगात ठेवले.फाशीची शिक्षा टळून त्यांना आजीवन कारावास व तडीपारीची शिक्षा झाली. एकांतवासाची शिक्षा भोगत असलेल्या फडक्यांनी एके दिवशी आपल्या कोठडीचे दार बिजागऱ्यांसकट उचकटून काढून तुरुंगातून पळ काढला. काही दिवसांनी इंग्रजांनी त्यांना परत पकडले व पुन्हा तुरुंगात टाकले. मिळत असलेल्या वागणुकीविरुद्ध वासुदेव बळवंत फडक्यांनी आमरण उपोषण केले व त्यांचा फेब्रुवारी १७, इ.स. १८८३ रोजी मृत्यू झाला