आईच्या निस्वार्थ प्रेमाचा आणि समर्पणाचा गौरव करण्याचा दिवस, म्हणजेच मातृदिन (Mother's Day), २०२६ मध्ये १० मे रोजी साजरा केला जाणार आहे. दरवर्षी मे महिन्याच्या दुसऱ्या रविवारी हा दिवस जगभरातील अनेक देशांमध्ये साजरा करण्याची परंपरा आहे. कुटुंबाचा आधारस्तंभ असलेल्या आईप्रती कृतज्ञता व्यक्त करण्यासाठी आणि तिचे महत्त्व अधोरेखित करण्यासाठी हा दिवस समर्पित करण्यात आला आहे.
मातृदिनाची पार्श्वभूमी आणि इतिहास
मातृदिन साजरा करण्याची आधुनिक परंपरा विसाव्या शतकाच्या सुरुवातीला अमेरिकेतून सुरू झाली. अॅना जार्विस या अमेरिकन महिलेने आपल्या आईच्या निधनानंतर, मातांच्या कार्याचा सन्मान करण्यासाठी हा दिवस साजरा करण्याची मोहीम हाती घेतली होती.
त्यांच्या प्रयत्नांना यश मिळून १९१४ मध्ये अमेरिकेचे तत्कालीन अध्यक्ष वुड्रो विल्सन यांनी मे महिन्याचा दुसरा रविवार अधिकृतपणे 'मातृदिन' म्हणून घोषित केला. कालांतराने भारतासह जगातील अनेक देशांनी ही संकल्पना स्वीकारली आणि आता हा एक जागतिक सण बनला आहे.

तारखेतील जागतिक विविधता
जरी भारत आणि अमेरिकेसह बहुतांश देशांमध्ये मे महिन्याच्या दुसऱ्या रविवारी हा दिवस साजरा होत असला, तरी काही देशांमध्ये मात्र तारखा भिन्न असतात:
युनायटेड किंगडम (UK): येथे 'मदरिंग संडे' ख्रिश्चन कॅलेंडरनुसार मार्च महिन्यात साजरा केला जातो.
मध्य पूर्व देश: ओमान, कतार आणि इजिप्त यांसारख्या देशांमध्ये २१ मार्च रोजी मातृदिन असतो.
इतर देश: रशिया आणि काही देशांमध्ये ८ मार्चला (जागतिक महिला दिन) मातृदिनाचे महत्त्व दिले जाते.

आदरांजली आणि उत्सवाचे स्वरूप
आजच्या धावपळीच्या युगात मातृदिन हा कुटुंबातील सदस्यांना एकत्र आणणारा दुवा ठरतोय. या दिवशी लोक आपल्या आईला शुभेच्छा देतात, भेटवस्तू देतात किंवा तिच्यासाठी खास मेजवानीचे आयोजन करतात.
अनेक शाळा आणि संस्थांमध्ये या निमित्ताने विशेष कार्यक्रमांचे आयोजन केले जाते. मात्र, केवळ भौतिक भेटवस्तूंपेक्षा आईला आपला वेळ देणे आणि तिच्या कष्टांची जाणीव ठेवणे, हाच या दिवसाचा खरा उद्देश असल्याचे मानले जाते.