Pune Ganeshotsav 2026: गणेशोत्सवात प्रेशर हॉर्न, प्लाझ्मा साउंड सिस्टिमला पूर्ण बंदी, पुणे पोलीस आयुक्त अमितेश कुमार यांची घोषणा
ध्वनिप्रदूषणाच्या तक्रारींची दखल घेत पुणे पोलीस आयुक्त अमितेश कुमार यांनी यंदाच्या गणेशोत्सवात प्रेशर मीड आणि प्लाझ्मा साउंड सिस्टिमच्या वापरावर पूर्ण बंदी घालण्याची घोषणा केली असून, मंडळांसोबत ध्वनिमर्यादा आणि ढोल-ताशा पथकांच्या संख्येबाबत चर्चा सुरू आहे.
पुणे पोलीस आयुक्त अमितेश कुमार यांनी यंदाच्या गणेशोत्सव काळात प्रेशर मीड आणि प्लाझ्मा साउंड सिस्टिमच्या वापरावर पूर्णपणे बंदी घालण्यात येणार असल्याचे स्पष्ट केले आहे. गेल्या काही वर्षांत विसर्जन मिरवणुकांदरम्यान ध्वनिपातळी अनुज्ञेय मर्यादेपेक्षा कितीतरी अधिक नोंदवली गेल्याच्या तक्रारी सातत्याने पुढे येत होत्या. या पार्श्वभूमीवर पोलीस प्रशासनाने हा निर्णय घेतला आहे.
प्रेशर मीड आणि प्लाझ्मा प्रकारच्या साउंड सिस्टिममधून निर्माण होणारा आवाज सर्वसाधारण डीजे किंवा साउंड सिस्टिमच्या तुलनेत अधिक तीव्र असतो, आणि यामुळे नागरिकांच्या आरोग्यावर विपरीत परिणाम होत असल्याचे तज्ज्ञांचे मत आहे. या पार्श्वभूमीवर अशा यंत्रणांच्या वापरावर संपूर्ण निर्बंध घालण्याचा निर्णय पोलिसांनी घेतला आहे.
गणेश मंडळे आणि संबंधित घटकांशी चर्चा सुरू
बंदीची अंमलबजावणी करताना पोलीस प्रशासन एकतर्फी निर्णय घेण्याऐवजी सार्वजनिक गणेश मंडळे आणि अन्य संबंधित घटकांशी सल्लामसलत करत आहे. परवानगीयोग्य साउंड सिस्टिम संचांचे स्वरूप तसेच त्यांच्या डेसिबल मर्यादेबाबत मंडळांच्या प्रतिनिधींशी चर्चा करण्यात येत आहे.
याशिवाय विसर्जन मिरवणुकीत सहभागी होणाऱ्या ढोल-ताशा पथकांच्या संख्येबाबतही चर्चेची फेरी सुरू असल्याचे समजते. मिरवणुकीचा कालावधी, रस्त्यावरील गर्दी आणि वाहतुकीवर होणारा परिणाम लक्षात घेता पथकांच्या संख्येवर काही निर्बंध घालण्याबाबत विचार सुरू आहे.
आधीच्या वर्षांतील नियमांचा संदर्भ
यापूर्वीच्या गणेशोत्सव काळात पुणे पोलिसांनी ध्वनिक्षेपकांच्या वापरासाठी ठराविक वेळेचे बंधन घातले होते आणि फटाके फोडण्यावर बंदी लागू केली होती. यंदा या नियमांमध्ये आणखी कडक भर घालत, विशिष्ट प्रकारच्या उच्च-तीव्रतेच्या साउंड सिस्टिमवर पूर्ण बंदी घालण्यात येत आहे. मुंबई उच्च न्यायालयानेही पूर्वी मिरवणुकांमधील डीजेच्या वापरावर निर्बंध घातले होते, आणि राज्यभरातील पोलीस प्रशासनांना ध्वनिप्रदूषण रोखण्याबाबत सूचना देण्यात आल्या होत्या.
अंतिम मार्गदर्शक तत्त्वे जाहीर होण्यापूर्वी मंडळांशी चर्चेची प्रक्रिया पूर्ण करण्यात येणार असून, त्यानंतर परवानगीयोग्य साउंड सिस्टिम आणि ढोल-ताशा पथकांच्या संख्येबाबतचे नियम अधिकृतपणे जाहीर केले जातील, अशी माहिती पोलीस सूत्रांनी दिली. यंदाचा गणेशोत्सव सप्टेंबर महिन्यात सुरू होणार असून, त्यापूर्वी हे नियम निश्चित केले जाण्याची शक्यता आहे.