वॉल्ट डिस्ने कंपनी आणखी एका मोठ्या नोकरकपातीच्या तयारीत असल्याचे समोर आले आहे. कंपनीचे कायदा आणि जागतिक व्यवहार विभागाचे प्रमुख होरासियो गुटीएरेझ यांनी कर्मचाऱ्यांना पाठवलेल्या एका निवेदनात मोठ्या संघटनात्मक बदलांचा इशारा दिला आहे. डिस्ने आपल्या खर्च कपात मोहिमेत पुढे जात असताना कर्मचाऱ्यांना "कठीण निर्णय" आणि "अधिक लहान संघटने"साठी तयार राहण्यास सांगण्यात आले आहे.
निवेदनात नेमके काय म्हटले आहे
डेडलाइनच्या वृत्तानुसार, या निवेदनात थेट "नोकरकपात" असा शब्द वापरण्यात आलेला नाही. मात्र हे निवेदन अशा वेळी आले आहे जेव्हा डिस्नेने या वर्षात आधीच अनेक वेळा नोकऱ्या कमी केल्या आहेत आणि कर्मचारी व गुंतवणूकदारांना सांगितले आहे की व्यापक पुनर्रचनेचा एक भाग म्हणून आणखी कपात केली जाईल.
गुटीएरेझ यांनी कर्मचाऱ्यांना सांगितले की संघटना आणखी एका बदलाच्या टप्प्यात प्रवेश करत आहे. हा इशारा डिस्नेचे मुख्य कार्यकारी अधिकारी जॉश डिआमारो यांच्या व्यापक प्रयत्नांच्या पार्श्वभूमीवर आला आहे, ज्यामध्ये कंपनीची रचना सुलभ करणे, खर्च कमी करणे आणि भविष्यातील वाढीसाठी महत्त्वाच्या क्षेत्रांकडे संसाधने वळवणे या गोष्टींचा समावेश आहे.
आतापर्यंत हजारो नोकऱ्यांवर परिणाम
२०२६ मध्ये डिस्नेने यापूर्वीच अनेक टप्प्यांत कर्मचारी कपात केली आहे. एप्रिल महिन्यात सुमारे १,००० पदे रद्द करण्यात आली होती, ज्याचा परिणाम मार्केटिंग, स्टुडिओज, टेलिव्हिजन, ईएसपीएन, प्रॉडक्ट आणि तंत्रज्ञान तसेच कॉर्पोरेट विभागांवर झाला. डिआमारो मुख्य कार्यकारी अधिकारी झाल्यानंतर कामकाज सुव्यवस्थित करण्याच्या प्रयत्नांचा हा भाग होता.
जुलै महिन्यात आणखी एक कपात करण्यात आली, ज्याचा फटका काही शेकडो कर्मचाऱ्यांना बसला. यामध्ये पिक्सार आणि नॅशनल जिओग्राफिक या व्यवसायांचा समावेश होता, तर ईएसपीएन आणि काही कॉर्पोरेट विभागांतही कपात झाली. यापूर्वी माजी मुख्य कार्यकारी अधिकारी बॉब आयगर यांच्या नेतृत्वाखाली झालेल्या पुनर्रचनेदरम्यानही डिस्नेने मोठ्या प्रमाणात कर्मचारी कपात केली होती. २०२३ मध्ये कंपनीने ५.५ अब्ज डॉलर्सचा खर्च कमी करण्याच्या व्यापक प्रयत्नांचा भाग म्हणून ७,००० नोकऱ्या रद्द करण्याची घोषणा केली होती.
ऐच्छिक निवृत्ती योजनाही सुरू
खर्च कपातीच्या प्रयत्नांचा भाग म्हणून डिस्नेने ऑगस्ट महिन्यात ज्येष्ठ अधिकाऱ्यांसाठी ऐच्छिक लवकर निवृत्ती योजना सुरू केली होती. संचालक आणि त्यावरील पातळीवरील पात्र अमेरिकास्थित कर्मचाऱ्यांना ही योजना देण्यात आली, ज्याअंतर्गत स्वेच्छेने कंपनी सोडणाऱ्यांना वाढीव निवृत्ती लाभ देण्यात आले. सामग्री, तंत्रज्ञान आणि अनुभव क्षेत्रात गुंतवणूक सुरू ठेवत खर्च कमी करण्याच्या प्रयत्नांचा एक भाग म्हणून ही योजना सादर करण्यात आली होती.
त्यावेळी डिस्नेने सांगितले होते की काही विभागांमध्ये अनैच्छिक कर्मचारी कपात आधीच सुरू झाली आहे आणि पुनर्रचना प्रक्रिया सुरूच राहील. ऑगस्ट महिन्यात मुख्य कार्यकारी अधिकारी डिआमारो आणि मुख्य आर्थिक अधिकारी ह्यू जॉन्स्टन यांनीही गुंतवणूकदारांना सांगितले होते की कंपनी खर्च कमी करण्यावर लक्ष केंद्रित करत असून अतिरिक्त उपाययोजनांचे मूल्यांकन करत आहे.
'वन डिस्ने' रणनीतीवर भर
ही नोकरकपात डिस्नेच्या व्यवसायांच्या व्यापक पुनर्रचनेसोबतच सुरू आहे. डिआमारो यांनी अधिक एकात्मिक "वन डिस्ने" दृष्टिकोनावर भर दिला असून, यापूर्वी स्वतंत्रपणे कार्यरत असलेली कार्ये आता एकत्रित केली जात आहेत. डुप्लिकेशन कमी करण्यासाठी आणि समन्वय सुधारण्यासाठी या वर्षाच्या सुरुवातीला मार्केटिंग विभाग एकत्रित एंटरप्राइझ रचनेखाली आणण्यात आला.
डिस्नेने अलीकडेच आपल्या स्ट्रीमिंग आणि तंत्रज्ञान नेतृत्वातही बदल केले आहेत. अॅडम स्मिथ यांची डिस्नेच्या थेट-ग्राहक (डायरेक्ट-टू-कन्झ्युमर) कामकाजाचे नेतृत्व करण्यासाठी नियुक्ती करण्यात आली, तर करणदीप आनंद यांची कंपनीचे पहिले मुख्य तंत्रज्ञान अधिकारी म्हणून नियुक्ती करण्यात आली. आनंद हे एंटरप्राइझ तंत्रज्ञान, पायाभूत सुविधा, डेटा आणि एआय प्लॅटफॉर्म, प्रॉडक्ट आणि इंजिनिअरिंग यासारख्या क्षेत्रांची जबाबदारी सांभाळत आहेत.
तंत्रज्ञान आणि एआयवर वाढता भर
डिस्नेच्या सध्याच्या पुनर्रचनेत तंत्रज्ञान आणि कृत्रिम बुद्धिमत्तेवरही अधिक भर दिला जात आहे. कंपनीने अलीकडेच आपल्या कायदा विभागात एआय सक्षमीकरण आणि लीगल इंजिनिअरिंग संचालक या पदासाठी जाहिरात प्रसिद्ध केली आहे. हे पद एआय-आधारित कार्यप्रवाह आधुनिकीकरण, स्वयंचलन आणि कायदेशीर कामकाजातील तंत्रज्ञानावर आधारित सुधारणांवर केंद्रित आहे. या घडामोडींवरून असे दिसते की डिस्ने आपल्या मोठ्या कॉर्पोरेट रचनेतील डुप्लिकेशन कमी करत नवीन तंत्रज्ञान आणि कार्यपद्धतींभोवती आपले कर्मचारी वर्ग पुनर्रचित करण्याचा प्रयत्न करत आहे.
पुढे आणखी कपात होण्याची शक्यता
डिस्नेच्या कायदा प्रमुखांच्या या ताज्या इशाऱ्यात किती पदे रद्द केली जाऊ शकतात किंवा त्यासाठी कोणती निश्चित कालमर्यादा आहे, याबाबत स्पष्ट माहिती देण्यात आलेली नाही. मात्र यावरून हे स्पष्ट होते की २०२६ मध्ये अनेक टप्प्यांतील कपातीनंतरही कंपनीची पुनर्रचना प्रक्रिया सुरूच आहे. डिस्नेच्या नेतृत्वाने या बदलांचे वर्णन सातत्याने खर्च कपात, कार्यक्षमता आणि सामग्री, तंत्रज्ञान व अनुभव क्षेत्रात गुंतवणूक वळवणे या दृष्टिकोनातून केले आहे.
कर्मचाऱ्यांसाठी, गुटीएरेझ यांनी दिलेला "अधिक लहान संघटने"चा इशारा हे दर्शवतो की या वर्षी आधीच जाहीर झालेल्या कपातींपलीकडेही आणखी बदल होऊ शकतात. पुढील टप्प्याची नेमकी व्याप्ती अद्याप स्पष्ट नाही.