Hanuman Jayanti 2023: हनुमान जन्मोत्सवाची तारीख, महत्व आणि पूजा विधी, जाणून घ्या

Hanuman Jayanti 2023: हनुमान जन्मोत्सवचे विशेष महत्त्व सनातन धर्मात सांगितले आहे. चैत्र महिन्यातील शुक्ल पक्षातील पौर्णिमेला हनुमान जन्मोत्सव साजरा केला जातो. या दिवशी देशभरातील हनुमान मंदिरांमध्ये मोठ्या संख्येने भाविक मारुती नंदन जन्मोत्सव साजरा  करतात. यावर्षी हनुमान जन्मोत्सव  6 एप्रिल 2023, गुरुवारी साजरा केला जाणार आहे.

हनुमान जयंतीचे महत्व

शिवपुराणानुसार हनुमानाला भगवान शिवाचा अवतार मानले जाते. वानरराज केसरीची पत्नी अंजनीदेवीच्या पोटी हनुमानजींचा जन्म झाला. पौराणिक कथेनुसार, हनुमानजींच्या जन्माचा एकमेव उद्देश भगवान श्री रामाची सेवा करणे हा होता, कारण ते भगवान श्री रामाचे निस्सीम भक्त होते.

विविध हिंदू धर्मग्रंथांनुसार, हनुमानजी आजही पृथ्वीवर आहेत कारण त्यांना चिरंजीवी होण्याचे वरदान आहे. हनुमानजींना मारुती नंदन, पवनपुत्र, अंजनी नंदन आणि संकट मोचन अशा अनेक नावांनी ओळखले जाते. हनुमान जी खूप शक्तिशाली, बलवान आणि धैर्यवान होते, ते करू शकत नाही असे कोणतेही काम नाही, कारण हिंदू धर्मग्रंथांमध्ये त्यांचे वर्णन अष्ट सिद्धी आणि नवनिधीचे स्वामी म्हणून केले गेले आहे.हनुमानजीचे व्रत आणि पूजा केल्याने व्यक्तीच्या जीवनातील सर्व संकटे दूर होतात.

हनुमान जयंती तिथी आणि पूजेचा शुभ मुहूर्त

चैत्र पौर्णिमा सुरू होते: सकाळी 09.19 (05 एप्रिल 2023, बुधवार)

चैत्र पौर्णिमा सकाळी 10.04 वाजता संपेल (06 एप्रिल 2023, गुरुवार)

शुभ वेळ

06:06 AM ते 07:40 AM

दुपारी 12:23 ते दुपारी 01.58 पर्यंत

दुपारी 12:23 ते दुपारी 01.58 पर्यंत

दुपारी 01.58 ते दुपारी 03.32 पर्यंत

हनुमान जयंतीची पूजा करण्याची पद्धत

हनुमान जयंतीचे व्रत करणाऱ्यांनी दिवसभर ब्रह्मचर्य पाळावे. चैत्र पौर्णिमेच्या दिवशी सूर्योदयापूर्वी उठून भगवान श्रीराम, माता जानकी आणि हनुमानजींचे ध्यान करावे. घराच्या मंदिरासमोर हनुमानाची मूर्ती स्थापित करा. त्यांना गंगाजलाने स्नान घालावे. धूप-दीप लावल्यानंतर खालील मंत्राचा २१ वेळा जप करा.

ॐ नमो भगवते हनुमते नमः

अब हनुमान जी को सिंदूर एवं चांदी का वर्क अर्पित करें. इसके बाद हनुमान जी को अबीर, गुलाल, पीला चंदन एवं चावल चढ़ाएं. इसके बाद पीले फूलों की माला के साथ नारियल चढ़ाएं. हनुमान जी को बेसन के लड्डू बहुत पसंद है. बहुत से लोग सुगंधित इत्र अथवा केवड़ा जल चढ़ाएं. अब हनुमान चालीसा का पाठ करें. आप चाहें तो इस दिन सुंदरकांड का पाठ भी कर सकते हैं. मान्यता है कि सच्ची श्रद्धा एवं भक्ति से हनुमान जी की पूजा करने से बजरंग बली सारे कष्ट हर लेते हैं.

हनुमान जन्मोत्सव उत्सव

हनुमान जन्मोत्सव देशभरात मोठ्या थाटामाटात साजरी केली जाते. हनुमान भक्त या दिवशी उपवास करतात. हनुमान भक्त पहाटे हनुमानजींच्या मूर्तीसह प्रभातफेरी मारतात. या दरम्यान हनुमान चालीसा, स्तोत्र इत्यादी पठन केले जाते. याशिवाय अनेक लोक हनुमान मंदिरात जाऊन भोग अर्पण करतात. सक्षम लोक गरिबांना अन्न देतात आणि गरजू वस्तू दान करतात. अनेक लोक आपापल्या घरी सुंदरकांड पाठ, भजन आणि कीर्तन आयोजित करतात.