Rang Panchami 2026 Date and Tithi: कोणत्या तिथीला साजरा केला जातो हा सण? जाणून घ्या तारीख आणि महत्त्व

मुंबई: हिंदू पंचांगानुसार, होळीच्या सणानंतर पाच दिवसांनी 'रंगपंचमी' साजरी केली जाते. हा सण प्रामुख्याने फाल्गुन महिन्याच्या कृष्ण पक्षातील पाचव्या दिवशी म्हणजेच 'पंचमी' तिथीला येतो. 2026 मध्ये रंगपंचमी सोमवार, 9 मार्च रोजी साजरी केली जाणार आहे. महाराष्ट्रासह मध्य प्रदेश आणि उत्तर भारतातील काही राज्यांमध्ये या दिवसाला विशेष धार्मिक आणि सांस्कृतिक महत्त्व आहे.

रंगपंचमीची नेमकी तिथी आणि वेळ

पंचांगानुसार, 2026 मधील फाल्गुन कृष्ण पंचमी तिथीची वेळ खालीलप्रमाणे असेल:

पंचमी तिथी प्रारंभ: 8 मार्च 2026 रोजी रात्री १०:२३ वाजता.

पंचमी तिथी समाप्ती: 9 मार्च 2026 रोजी रात्री ९:१५ वाजता.

उदयतिथीनुसार, 9 मार्च हा दिवस रंगपंचमी खेळण्यासाठी शुभ मानला जातो.

धुलिवंदन आणि रंगपंचमीमधील फरक

अनेकदा लोकांमध्ये धुलिवंदन (होळीचा दुसरा दिवस) आणि रंगपंचमीबद्दल संभ्रम असतो. धुलिवंदन हे फाल्गुन पौर्णिमेनंतरच्या प्रतिपदेला साजरे केले जाते, तर रंगपंचमी ही पंचमी तिथीला येते. धुलिवंदनाला राखेचा किंवा ओल्या रंगांचा वापर होतो, मात्र परंपरेनुसार रंगपंचमीला प्रामुख्याने कोरड्या गुलालाची उधळण केली जाते.

धार्मिक आणि आध्यात्मिक महत्त्व

Rangpanchami Mahiti in Marathi- धार्मिक मान्यतेनुसार, रंगपंचमीचा सण हा केवळ मनोरंजनासाठी नसून तो वाईटावर चांगल्याच्या विजयाचा आनंद साजरा करण्यासाठी आहे. असे मानले जाते की, या दिवशी वातावरणात निर्माण होणाऱ्या रंगांच्या लहरींमुळे देवतांचे आशीर्वाद प्राप्त होतात. या दिवशी कोरड्या रंगांचा किंवा गुलालाचा वापर करून 'रंगोत्सव' साजरा केला जातो.

महाराष्ट्रातील साजरीकरण

महाराष्ट्रात विशेषतः नाशिक, पुणे आणि मुंबईमध्ये रंगपंचमी मोठ्या उत्साहात साजरी होते. नाशिकची 'रहाड' परंपरा ऐतिहासिक असून ती पाहण्यासाठी भाविक मोठ्या संख्येने गर्दी करतात. या दिवशी सार्वजनिक सुट्टी नसली तरी, अनेक ठिकाणी सांस्कृतिक कार्यक्रमांचे आयोजन केले जाते.

यंदा 9 मार्च रोजी येणाऱ्या या सणामुळे सलग सुट्ट्यांचा आनंद घेत नागरिक रंगपंचमी साजरी करण्याची शक्यता आहे. पर्यावरणपूरक रंगांचा वापर करण्याचे आवाहनही प्रशासनाकडून करण्यात येत आहे.