Siberian Woman Old  Pendant | (Photo courtesy: archived, edited, symbolic images)

संशोकांनी अभूतपूर्व संशोधन करत साधारण 20,000 वर्षांपूर्वी वापरल्या गेलेल्या एका दागिण्याच्या (Siberian Woman Old  Pendant) मालकाचा शोध घेतला आहे. अभ्यासकांना रशियामधील प्रसिद्ध डेनिसोवा गुहेत (Denisova Cave) एक वस्तू आढळली होती. डीएनए चाचणी केल्यावर संशधकांना आढलून आले की, ही वस्तू म्हणजे एक दागिना आहे. जो एक महिला गळ्यात घालत असे. ही महिला सायबेरियामध्ये पूर्वेकडे राहणाऱ्या मानवांच्या गटाशी अनुवांशिक नाते सांगते. म्हणजेच ती सायबेरियाच्या पूर्वेकडील भागात राहत होती, असेही या चाचणीत पुढे आले.

डेनिसोवा गुहेत सापडलेल्या दागिनासदृश्य वस्तूवर जर्मनीतील लाइपझिग येथील मॅक्स प्लँक इन्स्टिट्यूट फॉर इव्होल्युशनरी एन्थ्रोपोलॉजीच्या शास्त्रज्ञांच्या आंतरराष्ट्रीय मानववंशशास्त्र (Anthropology) अभ्यासकाच्या संशोधकांनी काम केले. हा दागिना म्हणजे एक प्रकारचा प्राण्याचा दात होता. जो ही महिला दागिना म्हणून गळ्यात घालत होती.

अभ्यासकांनी डिएनए चाचणीची वापरलेली पद्धत ही त्वचेच्या पेशी, घाम किंवा इतर शारीरिक द्रवांमध्ये उपस्थित असलेले डीएनए वेगळे करू शकते. तसेच, हजारो वर्षांपूर्वी कोणीतरी हाताळले दगड, वस्तू, दागिणे, अवशेष यांचा कालावधी दर्शवऊ शकते.

मॅक्स प्लँक इन्स्टिट्यूट फॉर इव्होल्युशनरी अँटच्या आण्विक जीवशास्त्रज्ञ एलेना एस्सेल म्हणाल्या, मला भूतकाळात लुप्त झालेल्या आणि काळाच्या उदरात बनवलेल्या या वस्तू अतिशय आकर्षक वाटतात कारण. ज्या आम्हाला परत भुतकाळात प्रवास करण्यासाठी एक छोटी खिडकी उघडण्याची आणि या लोकांच्या जीवनात डोकावण्याची संधी देतात.

डेनिसोव्हा गुहेमध्ये डेनिसोव्हान्स, निअँडरथल्स आणि आपल्या प्रजाती नावाच्या नामशेष झालेल्या मानवी प्रजातींनी वेगवेगळ्या वेळी वस्ती केली होती. या गुहेतून गेल्या काही वर्षांत उल्लेखनीय शोध मिळाले आहेत, ज्यात डेनिसोव्हन्सचे प्रथम-ज्ञात अवशेष आणि विविध साधने आणि इतर कलाकृतींचा समावेश आहे.

डेनिसोवा गुहा ही रशियाच्या दक्षिणेकडील सायबेरियातील अल्ताई पर्वतरांगांमध्ये स्थित एक गुहा आहे. या गुहेचे नाव रशियन संन्यासी डेनिस यांच्या नावावर आहे, जो 18 व्या शतकात तेथे राहत होता असे म्हटले जाते. डेनिसोवा गुहा अशा प्रकारे मानवी उत्क्रांती आणि मानवी स्थलांतराच्या इतिहासाच्या अभ्यासासाठी एक महत्त्वाची जागा बनली आहे आणि साइटवर चालू असलेल्या संशोधनामुळे आपल्या प्रजातींच्या प्रागैतिहासिक इतिहासाबद्दल नवीन अंतर्दृष्टी प्राप्त होत आहे.