लोकप्रिय रियालिटी शो 'स्प्लिट्सविला X4' मधील जोडी साक्षी श्रीवास आणि जस्टिन डी'क्रूझ सध्या सोशल मीडियावर एका कथित 'MMS' वादामुळे चर्चेत आले आहेत. इंटरनेटवर काही अकाऊंट्स आणि ग्रुप्सद्वारे या दोघांचा खाजगी व्हिडिओ लीक झाल्याचा दावा करत संशयास्पद लिंक्स शेअर केल्या जात आहेत.
सायबर सुरक्षा तज्ज्ञांनी केलेल्या सखोल तपासात हा दावा पूर्णपणे खोटा आणि एक सुनियोजित 'डिजिटल स्कॅम' असल्याचे समोर आले आहे. या लिंक्सवर क्लिक केल्यास युजर्सचे बँक खाते रिकामे होण्याचा मोठा धोका निर्माण झाला आहे.
व्लॉगच्या क्लिपचा गैरवापर आणि सेलिब्रिटींचे स्पष्टीकरण
हा संपूर्ण वाद सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर पसरवलेल्या काही विशिष्ट आक्षेपार्ह थंबनेल्स आणि लिंक्समुळे सुरू झाला. वाढता वाद पाहता अभिनेता जस्टिन डी'क्रूझ याने स्वतःच्या अधिकृत इंस्टाग्राम हँडलवरून यावर स्पष्टीकरण दिले आहे.
जस्टिनने स्पष्ट केले की, इंटरनेटवर व्हायरल झालेली छोटी क्लिप त्यांच्याच एका जुन्या ट्रॅव्हल व्लॉगचा (Vlog) भाग आहे. स्कॅमर्सनी केवळ व्ह्यूज मिळवण्यासाठी आणि लोकांना फसवण्यासाठी त्या साध्या क्लिपला 'लीक एमएमएस' असे चुकीचे लेबल लावून व्हायरल केले आहे.
त्याने चाहत्यांना अशा कोणत्याही खोट्या अफवांवर विश्वास न ठेवण्याचे आणि संशयास्पद लिंक्स पुढे फॉरवर्ड न करण्याचे थेट आवाहन केले आहे.
'१९ मिनिटे ३४ सेकंदांचा' सायबर सापळा
सायबर गुन्हेगारांकडून सध्या सोशल मीडियावर एक विशिष्ट पॅटर्न वापरला जात आहे, ज्यामध्ये व्हिडिओची लांबी '१९ मिनिटे ३४ सेकंद' असल्याचे सांगून युजर्सची उत्सुकता वाढवली जाते.
जेव्हा एखादा युजर हा कथित व्हिडिओ पाहण्यासाठी त्या अनधिकृत लिंकवर क्लिक करतो, तेव्हा त्याला 'एज व्हेरिफिकेशन' (वयोमर्यादा पडताळणी) किंवा 'व्हिडिओ प्लेयर अपडेट' करण्याची बनावट सूचना दिली जाते.
युजरने या सूचनेचे पालन करताच, त्याच्या नकळत डिव्हाइसमध्ये अत्यंत धोकादायक मालवेअर (Malware) किंवा स्पायवेअर डाऊनलोड होते. या मालवेअरच्या मदतीने हॅकर्स युजर्सच्या मोबाईलमधील नेट बँकिंगचे तपशील, यूपीआय पिन आणि क्रेडिट कार्डची माहिती चोरून काही मिनिटांतच बँक खाते पूर्णपणे रिकामे करतात.
कायदेशीर तरतुदी आणि सायबर सेलचा इशारा
गृह मंत्रालयाच्या सायबर सेलने डिजिटल युजर्सना अशा कोणत्याही 'व्हायरल' किंवा 'लीक' व्हिडिओच्या लिंक्स उघडण्याविरुद्ध कडक इशारा दिला आहे. कोणत्याही व्यक्तीची संमती नसलेले खाजगी फोटो किंवा बनावट व्हिडिओ इंटरनेटवर शोधणे, पाहणे आणि ते पुढे फॉरवर्ड करणे हा भारतीय कायदेशीर चौकटीत गंभीर गुन्हा मानला जातो.
हा प्रकार आयटी कायद्याच्या (IT Act) विविध कलमांतर्गत गंभीर आणि अजामीनपात्र गुन्हा ठरतो. अशा प्रकारच्या संशयास्पद लिंक्स व्हॉट्सॲप, टेलिग्राम किंवा फेसबुकवर आढळल्यास, त्या उघडण्याऐवजी तात्काळ सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्मवर रिपोर्ट कराव्यात, जेणेकरून सायबर फसवणुकीच्या मोठ्या साखळीला आळा घालता येईल.