दक्षिण-पश्चिम मान्सूनने केरळमधील विलंबाची कसर भरून काढत महाराष्ट्रात वेळेवर हजेरी लावली आहे. ६ जून रोजी राज्यात प्रवेश केल्यानंतर मान्सूनने आता चांगलाच वेग घेतला असून, हवामान विभागाने (IMD) येत्या काही दिवसांत कोकण आणि मध्य महाराष्ट्रात मुसळधार पावसाचा अंदाज वर्तवला आहे. केरळमध्ये ठराविक वेळेपेक्षा तीन दिवस उशिराने पोहोचलेल्या दक्षिण-पश्चिम मान्सूनने महाराष्ट्रात मात्र वेळेवर हजेरी लावली आहे. भारतीय हवामानशास्त्र विभागाने (IMD) दिलेल्या माहितीनुसार, मान्सूनने ६ जून २०२६ रोजी दक्षिण महाराष्ट्रात प्रवेश केला.

त्यानंतर

मान्सूनची सद्यस्थिती आणि प्रगती

हवामान विभागाच्या ताज्या अहवालानुसार, मान्सूनची उत्तर सीमा (NLM) सध्या देवगड, सोलापुर आणि कालबुर्गी या भागांमधून जात आहे. अरबी समुद्रातील अनुकूल वातावरणीय बदलांमुळे मान्सूनच्या वाटचालीसाठी अत्यंत पोषक परिस्थिती निर्माण झाली आहे.

महाराष्ट्राच्या दक्षिण भागात आणि गोव्यात मान्सून पूर्णपणे सक्रिय झाला असून, प्रादेशिक हवामान केंद्राने दिलेल्या माहितीनुसार येत्या १० जूनपर्यंत मुंबई आणि आसपासच्या किनारपट्टीच्या भागात मान्सून अधिकृतपणे धडक देईल.

कोकण आणि मध्य महाराष्ट्रासाठी मुसळधार पावसाचा इशारा

हवामान विभागाने ९ आणि १० जून दरम्यान कोकण, गोवा आणि मध्य महाराष्ट्राच्या बहुतांश भागांत वादळी वाऱ्यासह मुसळधार पावसाचा इशारा दिला आहे. सिंधुदुर्ग जिल्ह्यातील वैभववाडी आणि सांगलीसारख्या भागात आधीच मान्सूनपूर्व आणि मान्सूनच्या सुरुवातीच्या सरींनी चांगली हजेरी लावली आहे.

या काळात ताशी ४० ते ५० किलोमीटर वेगाने वारे वाहण्याची आणि विजांच्या कडकडाटासह पाऊस पडण्याची शक्यता वर्तवण्यात आली असून, नागरिकांना विशेषतः किनारपट्टीच्या भागातील लोकांना सतर्क राहण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.

शेती आणि खरिपाच्या पेरण्यांबाबत कृषी विभागाचा सल्ला

राज्यात मान्सूनचे वेळेवर आगमन झाल्यामुळे शेतकरी वर्गात आनंदाचे वातावरण आहे. असे असले तरी, हवामान तज्ज्ञ आणि कृषी विभागाने शेतकऱ्यांना घाईघाईने मुख्य पेरण्या न करण्याचा सल्ला दिला आहे.

१२ ते १८ जून दरम्यान विदर्भ वगळता राज्याच्या बहुतांश भागात चांगला पाऊस अपेक्षित असला, तरी किमान ७५ ते १०० मिमी पाऊस झाल्याशिवाय आणि जमिनीत पुरेशी ओल निर्माण झाल्याशिवाय खरिपाची पेरणी करू नये, जेणेकरून बियाणे वाया जाण्याचा धोका टळेल.

अल नीनोचा प्रभाव आणि एकूण पावसाचा अंदाज

जागतिक हवामान संस्था (WMO) आणि आयएमडीच्या दीर्घकालीन अंदाजानुसार, यंदाच्या मान्सूनच्या उत्तरार्धात पॅसिफिक महासागरात 'अल नीनो' (El Niño) स्थिती सक्रिय होण्याची सुमारे ८० ते ९० टक्के शक्यता आहे.

या प्रभावामुळे यंदा जून ते सप्टेंबर या चार महिन्यांच्या कालावधीत देशात एकूण पाऊस दीर्घकालीन सरासरीच्या ९० टक्के म्हणजेच 'सामान्यपेक्षा कमी' राहण्याचा अंदाज वर्तवण्यात आला आहे. त्यामुळे सुरुवातीच्या काळात चांगला पाऊस पडत असला, तरी पुढील काळासाठी पाण्याचे योग्य नियोजन करणे गरजेचे असणार आहे.