8th Pay Commission: स्तर 4 ते 7 च्या केंद्रीय कर्मचाऱ्यांच्या वेतनात मोठी वाढ; थकबाकीचे गणित समजून घ्या
आठव्या वेतन आयोगाच्या अंमलबजावणीसह केंद्रीय कर्मचाऱ्यांच्या वेतनात आणि निवृत्तीवेतनात वाढ होणार असून स्तर ४ ते ७ च्या कर्मचाऱ्यांना मिळणाऱ्या संभाव्य थकबाकी आणि फिटमेंट फॅक्टरची माहिती समोर आली आहे.
केंद्रीय सरकारी कर्मचारी आणि निवृत्तीवेतनधारकांचे लक्ष सध्या आठव्या वेतन आयोगाच्या शिफारशींकडे लागले आहे. वेतन आयोगाच्या अंमलबजावणीच्या तारखेवरून आणि फिटमेंट फॅक्टरच्या संभाव्य दरांवरून कर्मचाऱ्यांच्या मूळ वेतनात मोठी वाढ होण्याची शक्यता आहे. विशेषतः पे मॅट्रिक्समधील स्तर ४ ते स्तर ७ मधील कर्मचाऱ्यांसाठी ही वेतनवाढ आणि थकबाकीची (Arrears) रक्कम लक्षणीय ठरणार आहे.
वेतन आयोगाच्या शिफारशींनुसार कर्मचाऱ्यांचे सुधारित मूळ वेतन ठरवण्यासाठी फिटमेंट फॅक्टर हा अत्यंत महत्त्वाचा घटक ठरतो. सध्या विविध कर्मचारी संघटनांकडून २.० ते २.८६ किंवा त्याहून अधिक फिटमेंट फॅक्टरची मागणी केली जात आहे. फिटमेंट फॅक्टर जितका अधिक असेल, तितकी मूळ वेतनातील वाढ मोठी असेल. मूळ वेतनासोबतच महागाई भत्ता (DA) आणि इतर भत्त्यांची पुनर्रचना झाल्यानंतर कर्मचाऱ्यांच्या मासिक पगारात दुप्पट वाढ अपेक्षित आहे.
स्तर ४ ते ७ च्या कर्मचाऱ्यांची संभाव्य थकबाकी
जर आठव्या वेतन आयोगाची अंमलबजावणी पूर्वलक्षी प्रभावाने झाली आणि प्रत्यक्ष लागू होण्यास काही महिन्यांचा कालावधी लागला, तर कर्मचाऱ्यांना २० महिन्यांपर्यंतची थकबाकी मिळू शकते.
संभाव्य फिटमेंट फॅक्टरनुसार स्तर ४ ते स्तर ७ च्या कर्मचाऱ्यांच्या थकबाकीचे अंदाज खालीलप्रमाणे असू शकतात:
स्तर ४ (Level 4): २.० फिटमेंट फॅक्टर लागू झाल्यास या स्तरावरील कर्मचाऱ्यांना सुमारे ५.१० लाख रुपये थकबाकी मिळू शकते. तर २.५७ च्या उच्च फॅक्टरनुसार ही रक्कम सुमारे ८ लाख रुपयांपर्यंत पोहोचू शकते.
स्तर ५ (Level 5): २.० फॅक्टरनुसार सुमारे ५.८२ लाख रुपये आणि २.५७ फॅक्टर गृहीत धरल्यास सुमारे ९.१३ लाख रुपयांपर्यंत थकबाकी मिळण्याची शक्यता आहे.
स्तर ६ (Level 6): या स्तरासाठी थकबाकीची रक्कम २.० फॅक्टरनुसार अंदाजे ७.०८ लाख रुपये, तर २.५७ फॅक्टरनुसार सुमारे ११.११ लाख रुपये होऊ शकते.
स्तर ७ (Level 7): वरिष्ठ स्तरावरील कर्मचाऱ्यांना २.० फॅक्टरनुसार सुमारे ८.९८ लाख रुपये, तर २.५७ फॅक्टरनुसार तब्बल १४.०९ लाख रुपयांपर्यंत थकबाकी मिळण्याचा अंदाज आहे.
निवृत्तीवेतनधारकांनाही मोठा लाभ
केवळ कार्यरत कर्मचारीच नव्हे तर देशातील लाखो निवृत्तीवेतनधारकांनाही या वेतन आयोगाचा मोठा लाभ होणार आहे. पेन्शनच्या गणनेमध्ये फिटमेंट फॅक्टर लागू झाल्यानंतर किमान मूळ निवृत्तीवेतनात थेट वाढ होणार असून महागाई सवलत (DR) नव्याने सुरू केली जाईल. यामुळे सेवानिवृत्त कर्मचाऱ्यांच्या आर्थिक सुरक्षिततेला मोठा हातभार लागेल.
अंमलबजावणीची प्रक्रिया आणि पुढील पावले
वेतन आयोग सध्या विविध भागधारक, कर्मचारी संघटना आणि वित्त मंत्रालयाच्या प्रतिनिधींशी चर्चा करत आहे. आयोगाचा अंतिम अहवाल सादर झाल्यानंतर आणि केंद्रीय मंत्रिमंडळाने त्याला मंजुरी दिल्यानंतर अधिकृत अधिसूचना जारी केली जाईल. मंजुरीनंतर सुधारित वेतन आणि थकबाकीची रक्कम कर्मचाऱ्यांच्या थेट बँक खात्यात वर्ग करण्यात येईल.