भाऊ-बहिणीच्या पवित्र आणि अतूट नात्याचा प्रतीक असलेला रक्षाबंधन हा सण दरवर्षी श्रावण पौर्णिमेला मोठ्या भक्तिभावाने आणि उत्साहात साजरा केला जातो. यंदा २०२६ मध्ये हा खास दिवस शुक्रवार, २८ ऑगस्ट रोजी येत आहे. बहिणी आपल्या भावाच्या मनगटावर राखी बांधून त्याच्या दीर्घायुष्यासाठी, सुख-समृद्धीसाठी प्रार्थना करतात, तर भाऊ बहिणीच्या रक्षणाचे आणि आयुष्यभर साथ देण्याचे वचन देतो.
यावर्षीच्या रक्षाबंधनाच्या तारखेबाबत काहीसा संभ्रम असला तरी, पंचांगानुसार उदयतिथी विचारात घेता २८ ऑगस्ट हाच दिवस रक्षाबंधनासाठी योग्य असल्याचे अनेक अभ्यासकांनी स्पष्ट केले आहे.
रक्षाबंधन २०२६: शुभ मुहूर्त आणि तिथी
रक्षाबंधन हा सण श्रावण पौर्णिमा तिथीला साजरा होतो. यावर्षी पौर्णिमा तिथीची सुरुवात आणि समाप्ती खालीलप्रमाणे आहे:
- श्रावण पौर्णिमा तिथी प्रारंभ: २७ ऑगस्ट २०२६, सकाळी ९ वाजून ०८ मिनिटे (IST)
- श्रावण पौर्णिमा तिथी समाप्त: २८ ऑगस्ट २०२६, सकाळी ९ वाजून ४८ मिनिटे (IST)
उदयतिथीनुसार २८ ऑगस्ट रोजी रक्षाबंधन साजरे केले जाईल. राखी बांधण्यासाठीचा शुभ मुहूर्त या दिवशी सकाळी लवकर सुरू होत आहे, जो भद्रा काळ नसल्याने अत्यंत शुभ मानला जात आहे.
राखी बांधण्याचे शुभ मुहूर्त:
| मुहूर्त | वेळ (IST) |
|---|---|
| सकाळचा शुभ मुहूर्त | सकाळी ५:५७ ते सकाळी ९:४८ |
यावर्षी २८ ऑगस्टला भद्रा काळ सूर्योदयापूर्वीच समाप्त होत असल्याने, बहिणींना सकाळी लवकर राखी बांधता येणार आहे, जो अत्यंत शुभ मानला जातो.
महाराष्ट्रात रक्षाबंधनाची सुट्टी
मुंबईतील शासकीय कर्मचाऱ्यांसाठी एक आनंदाची बातमी आहे. महाराष्ट्र शासनाने यावर्षी रक्षाबंधनानिमित्त, शुक्रवार, २८ ऑगस्ट २०२६ रोजी मुंबई शहर आणि मुंबई उपनगर जिल्ह्यांमधील सर्व राज्य व निमशासकीय कार्यालयांना स्थानिक सुट्टी जाहीर केली आहे. सामान्य प्रशासन विभागाने १० ऑगस्ट २०२६ रोजी याबाबतचे शुद्धीपत्रक जारी केले आहे. यापूर्वी ५ सप्टेंबर २०२६ रोजी गोपाळकाला (दहीहंडी) साठी असलेली स्थानिक सुट्टी रद्द करून ती आता रक्षाबंधनाला देण्यात आली आहे.
सणाचे महत्त्व आणि परंपरा
रक्षाबंधन म्हणजे केवळ एक धागा बांधणे नव्हे, तर ते विश्वास, प्रेम आणि संरक्षणाचे प्रतीक आहे. या दिवशी बहिणी भावाला ओवाळून त्याच्या मनगटावर राखी बांधतात, कपाळावर टिळा लावतात आणि मिठाई भरवतात. भाऊही बहिणीला भेटवस्तू देऊन तिच्या रक्षणाचे वचन देतो. संपूर्ण भारतात हा सण मोठ्या उत्साहात साजरा होतो, ज्यात प्रत्येक प्रादेशिकतेनुसार काही प्रमाणात परंपरांमध्ये विविधता आढळते. महाराष्ट्रात याच दिवशी नारळी पौर्णिमा देखील साजरी केली जाते, जिथे कोळी बांधव समुद्राला नारळ अर्पण करून त्याची पूजा करतात. हा सण कुटुंबांना एकत्र आणतो आणि नातेसंबंधांना अधिक दृढ करतो.
यंदाच्या रक्षाबंधनाचा सण भावाबहिणीच्या नात्यातील गोडवा अधिक वाढवो आणि सर्वांच्या आयुष्यात आनंद, समृद्धी घेऊन येवो, हीच सदिच्छा!