पीएफ ऑफिसला जाण्याची गरज नाही; तुमच्या मोबाईलवर पीएफ खात्याचे पूर्ण नियंत्रण, जाणून घ्या5 भन्नाट ट्रिक्स

कर्मचारी भविष्य निर्वाह निधी संघटनेच्या (EPFO) कोट्यवधी खातेदारांसाठी भविष्य निर्वाह निधीशी (PF) संबंधित कामे आता अधिक सुलभ झाली आहेत. केंद्र सरकारच्या अधिकृत 'उमंग' (UMANG - Unified Mobile Application for New-age Governance) ॲपच्या साहाय्याने नोकरदार वर्ग पीएफशी संबंधित अनेक सेवांचा लाभ थेट आपल्या स्मार्टफोनवरून घेऊ शकतो. यासाठी ईपीएफओच्या प्रादेशिक कार्यालयांना प्रत्यक्ष भेट देण्याची किंवा वारंवार संकेतस्थळावर लॉग इन करण्याची गरज उरलेली नाही.

१. ईपीएफ पासबुक आणि शिल्लक तपासणे

उमंग ॲपवरील सर्वाधिक वापरली जाणारी सुविधा म्हणजे पीएफ पासबुक पाहणे (View Passbook). खातेदार आपला युनिव्हर्सल अकाउंट नंबर (UAN) आणि नोंदणीकृत मोबाईलवर प्राप्त होणारा ओटीपी (OTP) प्रविष्ट करून खात्यातील जमा रक्कम तपासू शकतात. या पासबुकमध्ये कर्मचारी आणि नियोक्ता (कंपनी) यांच्याकडून दरमहा जमा होणारे योगदान आणि त्यावर मिळालेले व्याज यांचा तपशील स्पष्टपणे उपलब्ध असतो.

२. पीएफ क्लेम दाखल करणे (Raise Claim)

वैद्यकीय उपचार, घराचे बांधकाम, शिक्षण किंवा सेवानिवृत्ती यांसारख्या विविध कारणांसाठी पीएफमधून पैसे काढण्यासाठी खातेदार थेट या ॲपवरून क्लेम दाखल करू शकतात. यासाठी आवश्यक फॉर्म (उदा. फॉर्म १९, १०-सी किंवा ३१) निवडून ऑनलाइन अर्ज करता येतो. ही प्रक्रिया डिजिटल असल्यामुळे अर्ज प्रक्रिया जलद गतीने पूर्ण होते.

३. क्लेम स्टेटस ट्रॅक करणे (Track Claim)

दाखल केलेल्या अर्जाची सद्यस्थिती जाणून घेण्यासाठी 'ट्रॅक क्लेम' ही सुविधा अत्यंत उपयुक्त ठरते. अर्ज कोणत्या टप्प्यावर आहे, तो मंजूर झाला आहे की प्रलंबित आहे, याची रिअल-टाइम माहिती खातेदाराला काही सेकंदांत मोबाईल स्क्रीनवर पाहायला मिळते.

४. यूएएन वाटप आणि फेस ऑथेंटिकेशनने ॲक्टिव्हेशन

नवीन कर्मचाऱ्यांसाठी थेट यूएएन वाटप (UAN Allotment) आणि आधीच जारी केलेले यूएएन सक्रिय (Activation) करण्याची सुविधा उमंग ॲपवर उपलब्ध आहे. नुकत्याच लागू झालेल्या सुधारणांनुसार, ईपीएफओने आधार-आधारित फेस ऑथेंटिकेशन (Face Authentication Technology) तंत्रज्ञानाचा समावेश केला आहे. यामुळे बायोमेट्रिक सुरक्षेसह खातेदारांना घरबसल्या स्वतःचे खाते सहजपणे सक्रिय करता येते.

५. पेन्शन सेवा आणि ईपीएस-९५ प्रमाणपत्र

कर्मचारी पेन्शन योजना (EPS-95) अंतर्गत येणाऱ्या निवृत्त कर्मचाऱ्यांना त्यांचे पेन्शन पेमेंट ऑर्डर (PPO) डाउनलोड करण्याची सुविधा या ॲपवर मिळते. तसेच नोकरी बदलताना पेन्शन सदस्यत्व कायम ठेवण्यासाठी आवश्यक असणाऱ्या 'स्कीम सर्टिफिकेट'साठीही (Scheme Certificate 10-C) या प्लॅटफॉर्मवरून अर्ज करता येतो.

उमंग ॲप वापरण्यासाठी खातेदाराचा युनिव्हर्सल अकाउंट नंबर (UAN) सक्रिय असणे आणि तो आधार कार्ड व चालू मोबाईल क्रमांकाशी जोडलेला असणे आवश्यक आहे. गुगल प्ले स्टोअर किंवा ॲपल ॲप स्टोअरवरून ॲप डाउनलोड केल्यानंतर 'EPFO' विभागात जाऊन नागरिक या सर्व सेवांचा सुरक्षितपणे वापर करू शकतात.

(The above story first appeared on LatestLY on Sep 30, 2026 06:42 AM IST. For more news and updates on politics, world, sports, entertainment and lifestyle, log on to our website latestly.com).